چگونه سئوالات خوبی طرح کنیم
ارزشيابي پاياني دوره تحصيلي فرآيندي نظام دار براي جمع آوري و تحليل و تفسير اطلاعاتي در مورد ميزان تحقق هدف هاي از پيش تعيين شده دانست و ارزش آن به حدي است كه برخي آن را به تنهايي نيمي از كار معلم بر شمرده اند ، لذا رعايت اصول ذيل در طراحي سؤال و سنجش دقيق ميزان آموخته هاي فراگيران ضروري مي باشد .
v الف » محتواي سؤال ها
1- سؤال ها بر اساس يادگيري هاي قبلي دانش آموزان طراحي شود .
2- سؤال ها با توجه به بارم بندي اعلام شده طراحي گردد .
3- سطوح ارزشيابي و يادگيري حيطه شناختي در طراحي سؤال مورد توجه قرار گيرد و 20 درصد سؤال ها در سطح ارزشيابي آسان ، 60 درصد در سطح متوسط و 20 درصد در سطح دشوار طراحي گردد . به عبارت ديگر توزيع نمرات در مجموع سؤالات 20 نمره اي ، 4 نمره آسان ، 12 نمره متوسط و 4 نمره دشوار و براي سؤال هاي 15 نمره اي : 3 نمره آسان ، 9 نمره متوسط و 3 نمره دشوار طراحي گردد .
4- سؤال كوتاه و روان به دور از ابهام ، روشن و قابل فهم باشد .
5- در هر سؤال فقط يك موضوع گنجانده شود .
6- حتي الامكان متن سؤال به صورت جمله اي مثبت نوشته شود و از كاربرد افعال منفي به عنوان فعل اصلي در متن سؤال خودداري شود .
7- بارم در نظر گرفته همخوان و متناسب سئوال باشد .
8- از طراحي سؤال اختياري خودداري شود .
9- در طراحي سؤال ها چند گزينه اي :
- طرح همه ي گزينه ها يك اندازه باشد .
- از بكار بردن كلمات و عباراتي مانند : هيچكدام و همه موارد خودداري شود .
- هر سؤال فقط يك گزينه ي صحيح داشته باشد .
10- در سؤال هاي جوركردني .
- پرسش ها و پاسخ ها به موضوع و مفهوم واحدي يكسان ، مربوط و متجانس باشد .
- تعداد پاسخ ها بيشتر از سؤال ها باشد .
v ب » چيدمان سؤال ها :
1- سئوال ها در اوراق سربرگ دار « نام و نام خانوادگي ، شماره دانش آموزي ، نام مدرسه ، منطقه ، نوبت امتحان ، مدت امتحان ، زمان پاسخگويي ، طراح و . . . » نوشته شود .
2- سؤال ها از آسان به دشوار مرتب شوند .
3- ترتيب قرار گرفتن سؤال ها دو گزينه اي « صحيح و غلط » چهار گزينه اي ، جور كردني ، كامل كردني ، كوتاه پاسخ و تشريحي مي باشد .
4- رعايت ترتيب حيطه شناختي
5- فضاي مناسب براي پاسخگويي در نظر گرفته شود .
v ج » تدوين سؤال ها :
1- سؤال ها خوانا و مناسب باشد و در صورت امكان تايپ شده باشد .
2- رعايت قواعد نگارشي و نشانه گذاري در طراحي سئوال
3- كيفيت تكثير سؤال ها مناسب باشد .